Natuurverbindingsgebieden

Project 'Gestroomlijnd Landschap'

Het provinciebestuur heeft het project 'Gestroomlijnd Landschap' opgestart. Waterlopen die belangrijke natuur- en bosgebieden met elkaar verbinden, vormen de ruggengraat voor geïntegreerde gebiedsgerichte projecten. Drie pilootgebieden werden geselecteerd:

• gebied Splenterbeek-Ede (Meetjesland, Maldegem – Knesselare),
• gebied Maarkebeek (Vlaamse Ardennen, Maarkedal en omgeving)
• en gebied Maanbeek (Schelde-Durme, Laarne en omgeving).

In deze gebieden wordt gestart met de uitvoering van de geselecteerde natuurverbindingen, gekoppeld aan het beheer van de waterlopen, beide decretale taakstellingen van de provincie. Door daarnaast ook een link te leggen met recreatie, educatie, mobiliteit (trage wegen en verkeersveiligheid), landbouw, erfgoed en in voorkomend geval erosiebestrijding, ontstaat een krachtig geheel en worden de inspanningen gebundeld. Het provinciebestuur kan hierbij van planning tot uitvoering activiteiten ontwikkelen. De inzet van provinciale satellieten onder de vorm van de Regionale Landschappen en de Bosgroepen biedt daarbij een bijzondere meerwaarde om privaat-publieke samenwerkingsvormen uit te werken.

In de eerste projectfase werd voor elk pilootgebied een geïntegreerd streefbeeld opgesteld (oktober 2010). In fase 2 zijn streefbeeld en maatregelen verder verfijnd per deelgebied om te komen tot een uitvoeringsprogramma (september 2011). Dit ontwerp uitvoeringsprogramma dient als basis voor overleg met de lokale besturen (najaar 2011) en zal vervolgens ook via de gemeentelijke minaraden aan de betrokken actoren worden voorgelegd ter advisering van de uitvoering (fase 3). 2012 is het eerste uitvoeringsjaar van het project. 

Het uitvoeringsprogramma omvat een maatregelenpakket dat een mix is van provinciale initiatieven en stimulerend beleid, gebundeld vanuit de verschillende beleidsdomeinen, en gekoppeld aan het streefbeeld (ruggengraat, kerngebieden en omliggend landschap). 

Voorbeelden van maatregelen zijn het beheer van oeverstroken, inrichten van oeverstroken, aanpak van lozingspunten, optimaliseren van het wandel- en fietsnetwerk, duurzaam bosbeheer, onderhoud en herstel van kleine landschapselementen, opmaak van landschapsbedrijfsplannen, bevorderen toegankelijkheid bossen en ontwikkelen van educatieve pakketten.

Wat is een natuurverbinding?

Om de achteruitgang van de natuur in Vlaanderen tegen te gaan zijn al heel wat maatregelen genomen. De laatste 10-15 jaar is het besef gegroeid dat het beschermen van geïsoleerde stukken natuur niet volstaat. Deze afzonderlijke gebieden zijn vaak klein en een goede ruimtelijke samenhang ontbreekt. Populaties planten en dieren raken geïsoleerd en worden kwetsbaar voor uitsterving. Verbindingen tussen deze gebieden zijn nodig om de soorten in stand te houden.

Daarom voorziet het Vlaams natuurdecreet in de uitbouw van een samenhangend en functioneel netwerk van natuur: het Vlaams Ecologisch Netwerk (VEN) en het Integraal Verwevend en Ondersteunend Netwerk (IVON). Voor het IVON speelt de Provincie een belangrijke rol.

Afbakening en gewenste inrichting

Een belangrijke taak voor de Provincie is het afbakenen en inrichten van een deel van het IVON, met name de natuurverbindingsgebieden en de ecologische infrastructuur van bovenlokaal belang. Het Provinciaal Ruimtelijk Structuurplan bakende 61 natuurverbindingsgebieden en 78 ecologische infrastructuren af. Via de link onderaan de pagina kan je de interactieve kaart hiervan oproepen.

Om uit te maken hoe zo'n natuurverbinding er concreet moet uitzien en welke instrumenten je hiervoor kan inzetten, zijn gebiedsvisies uitgewerkt voor volgende deelgebieden:

• het Meetjeslands Krekengebied;
• de getuigenheuvels van de Vlaamse Ardennen;
• de regio Schelde-Durme;
• de Noordwestelijke Zandstreek.

Contact

dienst Milieubeleidsplanning, -ondersteuning en Natuurontwikkeling
PAC Het Zuid
Woodrow Wilsonplein 2
9000 Gent